Alcina

Alcina
(HMV 34)

Alcina'nın Rugierro'yu şatosunda karşılaması Ressam:Nicolò dell'Abbate, 1550 civ.
Müzik: George Frideric Handel
Libretto: (Büyük olasılıkla) Riccardo Broschi, L'isola di Alcina
Galası: 16 Nisan 1735
İlk gösterim yeri: Covent Garden Tiyatrosu, Londra
Oyuncular: * Alcina, bir büyücü soprano
  • Morgana, kızkardeşi soprano
  • Oberto, babasini arayan bir erkek cocuk cocuk soprano
  • Ruggiero, bir sovalye mezzo-soprano/kastrato
  • Bradamante, Ruggiero'nun sozlusu erkek kardesi sovalye Ricciardo kiyafetli kontralto
  • Oronte, Morgana'nin sevgilisi tenor
  • Melisso, Ruggiero eski lalasi

Alcina (HWV 31: dizini) George Frideric Handel tarafından bestelenmiş üç perdelik "Dramma per musica" janrında bir opera seria eseridir. Libretto İtalyanca olarak hazırlanmıştır. Ama librettonun kesinlikle kimin tarafından yazıldığı bilinmemekte ve müzikologlar tarafından "Riccardo Broschi"'nin 1711'de hazırladığı "L'isola di Alcina" adlı oyunundan Handel Roma'ya seyahat ettigi zaman satin alındığının çok muhtemel olduğunu kabul etmektedirler.[1] Her ne olursa olsun, bu opera metini ünlü şair Ludovico Ariosto tarafından 1516/1532'de yazılmış Ludovico Ariosto'nun Çılgın Orlando (Orlando Furioso) Epik şiirinden uyarılmıştır. Handel bu kaynak eseri ve içinde bulunan bazı kısımları Ariodante ve Orlando (17353 operalarının metinlerini uyarlamak için kullanmıştır. Alcina operasi icin bu epik siirin VI. kanto ve VII. kantosu kullamilmistir ve bunlar sovalye Rugierro ile buyucu Alcina arasindaki aski konu olarak almaktadirlar. Bu eserin prömiyer temsili Londra'da "Covent Garden Tiyatrosu'nda 16 Nisan 1735 tarihinde sahnelenmiştir. Bu opera eseri icinde bulunan bazi muziksel parcalar Handel tarfindna ozellikle eseriin icinde bale ve dans ihtiva etmeye imkan saglamak icin hazirlanmistir ve promiyerde bu danslarin aranjmani dansoz "Marie Salle" tarafindan yapilmistir.

Sahnelenmeler

Bu operanın prömiyer temsili 16 Nisan 1733'de Londra'da Covent Garden Tiyatrosu'nda sahnelenmiştir. Bundan sonra bu eser 1birkac defa daha sahnelenmiştir ve sonra sahneden indirilmiştir. Bundan sonra bu eser, Handel'in diğer 2opera seria" jeanrindaki diger opera eserleri gibi unutulmuştur. 1738'de Brunswick, Almanya'da yeni bir yapimi sahneye konulmustur. Ama 1738'den sonra 18. yüzyılda ve 19. yüzyılda Handel'in bu eseri hiç sahnelenmemiştir.

20. yüzyılın başlarında I. Dünya Savaşı'ndan sonra Barok muzik ve Handel yine popüler olmaya başlamıştır. Bu eserinin Handel'in ölümünden sonra ilk sahnelenmesi Leipzing'de 1928'de yapılmıştır. Iberik yarimadasinda Alcina'nin ilk yapimlanmasi 1943'de Barcelona'da Theatre Tivoli'de olmustur. Anglo-Sakson ülkelerinde ise 20. yüzyılda bu barok muzgi eserlerin ve ozellikle Handel'in "opera seria" janri eserleini populerligi ii. Dunya Savsi sonudaki yillarda ortay cikmistir.

"Operabase" istatistikleri 2009/10 ile 2013/14 arasındaki 5 sezonda dünya operaevlerinde yapımlanan toplam 2100 sayıda opera eserlerinin arasında değişik opera eserlerinin sayısını incelemektedir. .Bu istatistiklere göre aynı 5 sezonda operaevleri repratuvarlarında bulunan 57 Handel operasının 570 sayıda yapımı arasındaki sıralamada "Alcina" eseri 48 tane yapımla 2. sırayı almıştır.[2]

Roller[3]

Rol Ses tipi Prömiyerde roller, 16 Nisan 1735
(Orkestra şefi:George Frideric Handel )
Alcina, bir büyücü soprano Anna Maria Strada del Pò
Morgana, büyücü kızkardeşi soprano Cecilia Young
Oberto, babasını arayan bir erkek çocuk cocuk soprano William Savage
Ruggiero, bir şövalye mezzo-soprano/kastrato Giovanni Carestini
Bradamante, Ruggiero'un nişanlısı. Hüviyetini saklamak için kardeşi şövalye Ricciardo kılığıda ve onun taklitcisi kontralto Maria Caterina Negri
Oronte, Morgana'nın sevgilisi tenor John Beard
Melisso, Ruggiero'nun yaşlı mürebiyyesi bas Gustavus Waltz

Konu özeti[4]

Prolog

Bu operanın konusu Ludovico Arıosto'nun "Orlando Furiosa" adlı epik şiirinden gelmektedir. Rugerrio adlı bir şövalye kısa olacak ama gayet şanlı bir hayat yaşamaya başlamıştır. Bu hayatının başında sözlüsü Bradamente'dir. Brademente bir ev kuşu değil; sözlüsü gibi cesur bir kahramandır ve sözlüsü Rugerrio'yu kahramanlık olaylarında kendisi de şövalaye zırhıni giyerek onu takip edip ona devamlı destek sağlamaktadır. Rugerrio ve Bradamente birlikte oldukları zaman iyi niyetli bir büyücü olan Zoroastro tarafından birbirlerinden ayrılıp yeni yeni kahramanlik macaralarina atılmaktadırlar.

Bradamente bu eserin hemen başından önce sözlüsünü bir büyülü şatodan kurtarmıştır. Fakat bu şatoda birlikte iyi bir hayata başlamakta iken Bradamente'nin sihirli uçan atı hippoGrif Ruggierro'dan çok hoşlanmış ve o sırtında bilinmeyen bölgelere doğru uçuşa başlamıştir. Uçan At ve Ruggiero uçsuz bucaksız bir okyanusu gecerek okyanus ortasında bulunan bir adaya inmişlerdir. Uçan at aç olduğu için hemen oradaki mersin çalısının yapraklarını yemeye başlamıştır. Birden onları şaşırtacak olarak mersin çalısı konuşmaya başlar. Çalı onlara kendisinin gerçekte bir çalı değil Sir Astolfo adlı bir şövalye olduğunu ve adanın Alcina ve Morgana adlı büyücü iki kızkardeşe ait olduğunu bildiri. Gayet güzel olan Alcina bu adaya ayak basan her şövalyeyi kandırıp, onunla bir aşk hayatı yaşamaktadır; ama gayet çabuk canı sıkıldığı için kısa bir müddet sonra daha önce kendine sevgili seçtiğinden bıkıp onu (bitki, taş, hayvan gibi) hayalinden ne geçmekte ise o türlü yaratığa çevirmektedir. Ascolfo'nun şiddetli ihtarlarına rağmen Ruggiero onun laflarina hiç aldırmadan bu iki büyücüyü bulmak üzere tekrar yürüyüşe başlar.

I. Perde

Bradamante sevgilisini bulmak için Okyanus ortasındaki Alcina'nın adasına erişmiştir. Yanında sevgilisi Rugerrio'nun eski mürebbiyesi Melisso bulunmaktadır. Bradamento zırhlara bürünmüş olduğu için bir genç erkek görunüşündedir. Bir erkek olarak kabul edilmesini sağlamak için ismini de değiştirmeye karar vermiş ve kardeşi olan Ricciardo'nun ismini taşımaya karar vermiştir. Bradamente and Melisso'nun yanlarında bir büyülü yüüzük bulunmaktadır. Bu yüzük onu parmağına takan herkeain bir büyücünün yarattığı her türlü yanılsamayı hiçe sayarak gerçeği görmelerini sağlamaktadır. Bu büyülü aleti kullanarak Bradamente ve Melisso Alçına'nın yaptığı büyüleri kırmayı ve bu büyü ile eline geçirdiği herkesi serbest bırakmayı planlamaktadırlar.

Adada ilk gördükları Alcina'nın kızkardeşi büyücü Morgana olur. Morgana insanlığını hemen hemen unutmuştur ve gerçek sevginin ne olduğunu hiç anlamamaktadır. Morgana Bradamente'yi görürür görmez o zamanki sevgilisi Oronte'yi hemen bir kenara itip onu bırakarak "Ricciardo" ismiyle tanıdığı yakışıklı genç adamı, yani Bradamente'yi, sevgilisi yapmak ister. Morgana Bradamente ve Melisso'yu adanın ortasında bulunan Alcina'nın buyk saryina götürür. Burada Bradamente Alçına'ya sırımsıklım aşık olmuş; onunla birlikte olmaktan başka hiçbirşeyde gözü olmayan ve daha önceki hayatını tamamiyle ünutmuş olan Ruggiero'yu görür ve ona gayet acıma ile bakmaya başlar. Alcına'nın sarayında bulunan bir başka kişi ise küçük yaşta bir erkek çocuk olan Oberto'dur; babasını bulmak için aolmuştur. Bradamante Astolfo'nun Alçına tarafından yapılan bir büyü ile bir yaratığa dönüştürüldüğünü tahmin eder. Fakat Bradamente sinirlerine hiç kapılmaz ve o anda ilgisini sadece Ruggiero üzerine teksif eder. Bradamente ve Melisso Ruggierio ile konuşmaya çalışarak onu kendilerini yalnız başlarına bırakmakla azarlarlar. Fakat Ruggiero onlarla hiç ilgilenmez ve aklı sıf Alçına'dadır.

Bu sırada Oronte Morgana'nın genç "Riciardo"'ya aşık olmasını görmüştür ve "Ricciardo"'yu kendiye düello etmeye çağırır. Morgana çıkan itiş kakışı kesmelerini söyleyip bir düello yapılmasını önler. Fakat Oronte gayet kızgındır ve bu safer kızgındır ve kızgısını Rugerrio'ya hakaret etmekle almaya çalışır. Genç Rugerrio'ya Alçına'nın eski sevgililerine nasıl muamele ettiklerini ayrıntıları ile açıklar ve kendisinin anlayabilidiğine göre Alçına 'nın genç "Riciardo"'ya aşık olduğunu ve onu yeni sevgilisi yapacağını Rugerrio'ya söyler. Ruggerio buna gayet şaşırmış ve öfkelenmısrır. Geçirdiği kıskançlık nöbeti ile Alçına'yı gayet şaşkına donduruz. Alçına Ruggerio'yu sakinleştirir. Fakat bu sefer Brademente kendisinin nişanlısının kendi gözü altında açıkça ayarılmaya çalışılmasını görünce gayet sinirleri bozulur ve gerçek hüviyetini Ruggerio'ya ifşa eder. Melisso hemen bunun yalan olduğunuı iddia eder. Bu da Ruggerio'nu kafasını iyice karıştırır.

Alcina Ruggiero ile Karşılaşması, Ressam:Niccolò dell'Abbate (ya.1550)

Alcina Morgana ile konuşur ve bu konusmasinda Morgana gerçekten Ricioardo'yu ne kadar çok sevdiğini açıklar ve ona bu gercek aşkını açıkça göstermek için onu bir hayvana dönüştürmek istediğini söyler. Morgana Ricciardo'ya gidip onun mutlaka adadan ve böylece Alcina'nın etkisinden kaçmasının gerekli olduğunu ona bilirir ve ona adadan ayrılması için yalvarır. Fakat o adada kalmayı tercih ayrılmasıettiğini açıklar ve buna neden olarak adada Alcina'dan başka bir kadını sevdiğinisöyler. Morgana bu başka kadının kendisi olduğuna hiç şüphesiz inanmaya başlar.

Bu perde Alcına'nın söylediği "Tornami a vagheggiar" aryası ile sona erer. (Bazı yapımlamalarda bu arya Morgana tarafından söylenir.[5]).

II. Perde

Melisso taşımış olduğu yüzüğü Ruggiero'ya verip yuzugu onun parmağına taktırır. Bu yüzüğün etkisiyle Ruggiero aklını başına toplayip şövalyelik görevini yerine getirmek istemeğe yeniden başlar. Bu yüzüğü takınca adanin büyü ile değişik görünmesi saglandigi anlasilir. Yuzuk sayesinde Ruggiero adanın gerçek yüzü olan bir sürü canavarlarla dolu ıssız bir çöl olduğunu açıkça görür. Bu onu o kadar tiksindir ki hemen adadan ayırılmayı düşünür. Bu sırada tanınmış bir arya olan "Verdi prati (Yeşil meralar" şarkısını söyler Artık adanın ve Alcina'nın sadece büyü aldatmacaları olduğunu bilmektedir. Buna rağmen daha önceden burada büyü dolayısiyla gördüğü güzelliği hayatı boyunca unutamıyacağını ve bu aldatmaca güzelliği hiçbir zaman aklinda bulunduracağını açıklar.

Melisso, Ruggiero'yu burayı hemen geride bırakıp kendini adadan kurtarmanın imkanı olmadığını ona ikaz eder. Alcina büyük bir büyü gücüne sahiptir. Adadan kaçmak için onu bir av için buradan ayrılmak istediğini inandırıp kandırması gerekmektedir. Ruggiero bununla hemfikirdir ama büyü ve bu büyünün yarattiği aldatmaca nedeniyle hala hislerine hakim olamamaktadır. En sonunda Bradamente ile buluşunca ve yüzüğün gücü ile onu gerçekten güzel kadın şekli ile görünce gözlerine inanamaz ve Brademente'nin gerçek şeklinin Alcina'nın yarattığı büyülü bir aldatmaca olduğunu sanır. Buna Bradamente gayet üzülür. Alcina'da Ruggiero'nun Bradamente'ye pek aldırmaz görunmesindne dolayı bunu fırsat bilip "Ricciardo"'yu bir hayvana dönüştürür. Ruggiero Alcına'yı sevmediğine ve sevgisinin sözlüsü Ricciardo kılığındaki Bradamente olduğunu ve ona olan aşkını başka kimseye isbat etmesi gerekmediğini bildirip Alcina'nın bu büyüsüne karşı Ruggierio gayet sert reaksiyonda bulunur ve Ricciardo/Bradamente'nin hayvan şekilinden geri dönmesini sağlar. Bu noktada seyircinin Alcina'nın Ruggerio'ya olan aşkının geçici değil gayet sağlam temelli olduğunu anlaması gerekmektedir. Bundan sonra ta operanın sona ermesine kadar Alcina'nın bu aşkının gerçek olduğu besteci tarafından onu sempatik göstermekle açıkça seyirciye kabul ettirmek istenmektedir.

Oronte Ricciardo, Melisso ve Ruggiero'nun birlikte hareket ettiklerini anlamıştır. Alcina ve Morgana ds birlikte hareket edince bunların kendi güçlerinin üstünde geldiğini anlamıştır. Özellikle Alcina'nın Ruggeriero'na gerçekten aşık olması onun büyü gücünü gittice zayıflatmıştır. Örneğin Ruggerio'nun kendinden ayrılmasını istemeyen Alcina gerçek fena niyetli ruhları çağırmaz. Ama bu sahne sonunda tüm mantığını yitiren Alcina buna da başvurmak isterse de büyü gücü gayet azaldığı için bunda da başarı kazanamaz. Alcssina'nın büyüsü sadece illüzyon ve aldatmaca yapmaya kalmıştır. Ama büyülü yüzük taşıyan Roggiero bunu da alt etmiştir.

III. Perde

Bundan sonra opera çok hızlı gelişip sona erer. Morgana ve Oronte aralarında ilişkiyi yenileyip pekiştirmeye çalışırlar. Morgana Oronte'ye geri dönmek istediğini belirtir ve Orontes onu önce rededer ama Morgana sahneden çıkınca onu hala sevdiğini açıklar. Ruggiero Alcina'ya aşık olmadan önceki kahraman şekline geri döner ve tiz sesli kornolar eşliğinde bir arya söyler. Oberto bir aslanla tanıştırılır ve neden olduğunu anlamadan ona karşı yakınlık hisseder. Alcina bir perişanlık hissi ile bir arya söyler ve unutulmayı arzu ettiğini belirtir.

Bradamente ve Ruggierio, genellikle bir çömlek şeklinde olan, Alcina büyüsünün kaynağını tahrip etmenin mutlaka gerektiği üzerine fikir birliğine varırlar. Alcina bunu yapmamları için onlara yalvarır ama onlar Alcina'yı duymamazlıktan gelirler ve Ruggiero çömleği yere çarpıp bin parçaya dönüştürür. Bunu yaparken adada her şey önce yıkılıp harap olur ve sonra yeniden şekillenir. Alcina'nın büyülü sarayı harabeye döner ve Morgana yerlere kapanıp kalır. Alcina'nın şeklllerini değiştirdiği eski sevgilileri eski insan şekllerine geri dönüşürler. Oberta'nın tanıştığı aslan Oberto'nun babası Asfolfo olarak ortaya çıkar. Diğer bazıları dönüşmelerini açıklamaya başlarlar: "Ben bir ağaç olmuştum", "Ben denizde bir dalga olmuştum". Bütün bu geri değişen insanlar bir ferahlama ile büyük sevinçlerini kutlamaya başlarlar. Bu mesut ortamda Alçına unutulmuştur.

Enstrümentasyon

"Alcina" operasi icin Handel'in orijinal partitür notaları ve kopyalarında bu operanın sahnelenmesi için gereken müziksel çalgılar ve sayıları şöyle verilmiştir: 2 blokflüt, 2 duz ahsap flüt, 1 pikolo flüt, 2 ahşap obua, 1 fagot, 2 valfsız Barok trompeti, telli çalgılar olarak solo keman, solo viyolonsel ve Barok müzikte kullanılan "basso continuo" ensambli (genel olarak viyolonsel, lavta, klavsen) .

Müziksel parçalar

I. Perde

II. Perde

III. Perde

Seçilmiş ses ve video kayıtları [6]

Ses kayıtları

Yıl Roller:
(Alcina, Ruggiero
Bradamante, Morgana
Oronte, Melisso, Oberto)
Orkestra Şefi Orkestra, koro Marka
1962 Joan Sutherland,
Teresa Berganza,
Monica Sinclair,
Graziella Sciutti,
Luigi Alva,
Ezio Flagello,
Mirella Freni
Richard Bonynge Londra Senfoni Orkestrasi LP/CD: Decca
1986 Arleen Augér,
Della Jones,
Kathleen Kuhlmann,
Eiddwen Harrhy,
Maldwyn Davies,
John Tomlinson,
Patrizia Kwella
Richard Hickox City of London Baroque Sinfonia Opera Stage Korosu CD: EMI Classics
1999 Renée Fleming,
Susan Graham,
Kathleen Kuhlmann,
Natalie Dessay,
|Timothy Robinson,
Laurent Naouri,
Juanita Lascarro
William Christie Les Arts Florissants (ensembl) CD: Erato
Haziran 1999'da Opéra de Paris temsilinden canli kayit[6]
2005 Anja Harteros,
Vesselina Kasarova,
Sonia Prina,
Veronica Cangemi,
John Mark Ainsley,
Christopher Purves
Deborah York
Ivor Bolton Bayerisches Staatsorchester CD: Farao Classics
Temmuz 2005'de Münih Prinzregententheater 'daki temsilden canli kayit[6]
2009 Joyce DiDonato,
Maite Beaumont,
Sonia Prina,
Karina Gauvin,
Kobie van Rensburg,
Vito Priante,
Laura Cherici
Alan Curtis Il Complesso Barocco CD: Archiv Deutsche Grammophon
Eylul 2007'de Chiesa di Sant'Agostino, Floransa'daki temsilden canli kayit,[6]

Videyografi

Yıl Roller:
(Alcina, Ruggiero
Bradamante, Morgana
Oronte, Melisso, Oberto)
Orkestra Şefi, Orkestra ve koro Sahne temsili için sahne yönetimi
Mizansen,
Giysiler
Işıklandırma
TV/Video
Yönetmen
Şirket
Dağıtım
1990 Arleen Augér,
Della Jones,
Kathleen Kuhlmann,
Donna Brown,
Jorge Lopez-Yanez,
Gregory Reinharti,
Martina Musacchio
William Christie
Orchestre de la Suisse Romande
Grand Théâtre de Geneva Korosu
Grand Théâtre de Genève
Philippe Berling, Jean-Marie Villégier (dramaturg)
Carlo Tommagi
Patrice Cauchetier
Michel Schaffter
Télévision Suisse Romande
Michel Dami
Sadece TV yayinlama haklari
1999 Catherine Naglestad,
Alice Coote,
Helene Schneiderman,
Catriona Smith,
Rolf Romei,
Michael Ebbeckei,
Claudia Mahnke
Heinz Gerger (Astolfo)
Alan Hacker
Staatsorchester Stuttgart
Staatsoper Stuttgart
Jossi Wieler ve Sergio Morabito
Anna Viebrock
Anna Viebrock
Dieter Billino
Südwestrundfunk ve ortaklari "Arte" ve "EuroArts Entertainment"
János Darvas]]
DVD: ArtHaus Musik (2000, 2013)
2011 Anja Harteros,
Vesselina Kasarova,
Kristina Hammarström
Veronica Cangemi
enjamin Bruns,
Adam Plachetka,
Alois Mühlbacher
Marc Minkowski
Les Musiciens du Louvre - Grenoble
Vienna Devlet Opera Balesi
Wiener Staatsoper
Adrian Noble
Anthony Ward
Anthony Ward
Jean Kalman
Sue Lefton (koreografci)
ArtHaus Musik için bir Monarda Arts yapımı
Yapım ortakları Servus TV ve Mezzo TV
çMatthias Leutzendorff
2015 Sandrine Piau,
Maite Beaumont,
Angélique Noldus,
Sabina Puértolas,
Daniel Behle,
Giovanni Furlanetto,
Chloé Briot
Édouard Higuet (Astolfo)
Christophe Rousset
Les Talens Lyriques Choeur de Chambre de l'IMEP
Théâtre Royal de la Monnaie'den canli kayit
Ortak yapimcilar: La Monnaie ve Hollanda Ulusal Tiyatrosu
Ilk yapimci Drottningholm Saray Tiyatrosu
Pierre Audi
Patrick Kinmonth
Patrick Kinmonth
Matthew Richardson
Canli kayit: Mezzo TV
TV: France Télevisions
DVD: Wahoo Productions (2016)

Kaynakça

  1. Bazi modern muzikologlar ise bu operanin librettosunun konusunun aslini "Antonio Fanzaglia" eserine atiflandirmaktadirlar.
  2. 2009/10 ile 2013/14 arasındaki 5 sezon için "Operabase" istatistikleri
  3. "List of Handel's works" ((İngilizce)). Handel Institute. 6 Mayıs 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20150506082141/http://gfhandel.org:80/1to42.html. Erişim tarihi: 23-6-2014.
  4. "Synopsis of Orlando". Handel House Museum. 10 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20150910114527/http://www.handelhouse.org/discover/george-frideric-handel/opera-synopses/orlando. Erişim tarihi: 14-07-2014.
  5. "Tornami a vagheggiar", "Aria Database Veritabanı"
  6. 1 2 3 4 Recordings of Alcina on operadis-opera-discography.org.uk OPDIS diskografi

Dış kaynaklar

Dış bağlantılar


This article is issued from Vikipedi - version of the 6/22/2016. The text is available under the Creative Commons Attribution/Share Alike but additional terms may apply for the media files.